Κυριακή, 01 Νοεμβρίου 2009

Περί Πιστών, Άπιστων και Υπερ-Πιστών

Τους είπαν Υπερ-Ορθόδοξους, τους αποκάλεσαν δογματικούς, φονταμενταλιστές, ακόμα και Ταλιμπάν. Υπέστησαν τη φυσική βία της Αστυνομίας, τον προαναφερθέντα διασυρμό αλλά ακόμη και την απειλή αφαίρεσης της συμβολικής τους υπόστασης. Ο λόγος για τους λίγους εκείνους ιερείς και πνευματικούς που στάθηκαν εναντίον της διεξαγωγής επίσημου διαλόγου μεταξύ αξιωματούχων της Ρωμαιοκαθολικής και της Κυπριακής Ορθόδοξης Εκκλησίας. Πώς μπορούμε να θεωρήσουμε την πράξη τους; Γιατί όλοι έσπευσαν να τους κατηγορήσουν χρησιμοποιώντας τους πιο πάνω όρους; Μήπως η όλη αντίδραση στην πράξη τους μπορεί να εννοηθεί ως σημάδι των καιρών; Είναι μια πινακίδα χωρισμένη στα δύο από μια οριζόντια γραμμή.(1) Στο πάνω μέρος της υπάρχει γραμμένο κάτι όπως το εξής: "Ζούμε σε έναν άκρως ανταγωνιστικό κόσμο όπου οι αρχές καταπατούνται, οι ανθρώπινες σχέσεις μετρούνται με το χρήμα και ως εκ τούτου το άγχος κυριεύει την καθημερινή ζωή μας". Πιο κάτω, στο δεύτερο δηλαδή μισό, βλέπουμε γραμμένα τα ακόλουθα: "Ελάτε στη συνάντηση Χάθα Γιόγκα όπου θα καταφέρετε να διώξετε το άγχος, να έρθετε σε επαφή με τον εαυτό που η ζωή σάς υποχρεώνει να κλείσετε μέσα σας και να επιτύχετε ακόμα πιο πολλά στη ζωή σας".

Η πιο πάνω πινακίδα δύναται να αποτελεί την πιο άρτια περιγραφή του ρόλου που επιδιώκεται από πλευράς του φιλελευθερισμού για τη θρησκεία σήμερα. Η θρησκεία είναι αποδεκτή όταν περιοριστεί σε μια ψυχοθεραπευτική λειτουργία, αποτελώντας το εργαλείο με το οποίο τρόπον τινά διώχνουμε τις ενοχές και το άγχος λόγω της συμμετοχής μας στην ηθικά έκπτωτη καθημερινότητα της αγοράς. Και για να προλάβω τη διαμαρτυρία "μα εμείς είμαστε Ορθόδοξοι!..", σκεφτείτε πόσες λειτουργίες γίνονται σε εγκαίνια επιχειρήσεων ή και κατά πόσον ακολουθείτε το λόγο του Χριστού.
Στη βάση λοιπόν της κοσμικής φιλελεύθερης πλέον κοινωνίας, η θρησκεία όταν και εφόσον παραμένει στη λειτουργία της ως μια μορφή ψυχοθεραπείας για τους συμμετέχοντες στην ηθικά διαβρωτική αγορά, ανάγεται σε έναν από τους κυριότερους εκπρόσωπους/παράγοντες της παγκόσμιας κουλτούρας. Αν πάλι η θρησκεία εμμένει στον προμοντερνιστικό της ρόλο ως ορισμένη και ταυτισμένη με μια συγκεκριμένη κουλτούρα και ασκεί κριτική στις διαβρώσεις του δόγματός της και τις ηθικές εκπτώσεις που παρατηρεί να επιτελούνται για χάρη της αγοράς, κατηγορείται ως δογματική, σκοταδιστική και φονταμενταλιστική.
Την περασμένη εβδομάδα όλοι μας παρακολουθήσαμε στους δέκτες μας τη βίαιη καταστολή, τον εξευτελισμό και το διασυρμό μιας ομάδας ιερωμένων και άλλων πιστών ορθοδόξων όταν αυτοί διαμαρτυρήθηκαν και προσπάθησαν να ματαιώσουν τον επίσημο διάλογο μεταξύ της Κυπριακής Ορθόδοξης Εκκλησίας με την Καθολική με το επιχείρημα ότι αυτό αποτελεί παράδειγμα οικουμενοποίησης στηριγμένης στην αποδοχή των αιρετικών προς την Ορθοδοξία Καθολικών και ως εκ τούτου προδοσία της πίστεως. Άμεσα, μαζί με την αντίδραση του Αρχιεπισκόπου και της επίσημης Εκκλησίας περί αποστασίας (και Υπερ-Ορθοδοξίας[;]) οι πλείστοι των δημοσιογράφων έκαναν αναφορά σε εξτρεμιστές που αρνούνταν το διάλογο και την "αλληλοκατανόηση" των δύο Εκκλησιών.
Σας αφήνω με ένα πραγματικό γεγονός το οποίο αναφέρει ο Ζίζεκ και που το νομίζω διαφωτιστικό της διάθεσης έναντι της πίστεως. Όταν οι Ταλιμπάν κατέστρεψαν τα βουδιστικά αγάλματα στο Μπαμιγιάν, ενώ κανείς στον δυτικό κόσμο δεν είναι βουδιστής, σύσσωμη η Δύση, εν ονόματι της "Παγκόσμιας Κουλτούρας", έκφρασε την απέχθειά της για την καταστροφή των αγαλμάτων. Οι Ταλιμπάν εν αντιθέσει κατέστρεψαν τα αγάλματα επειδή πραγματικά πίστευαν στη θρησκεία τους και ως εκ τούτου τα αγάλματα ήταν πράγματι "είδωλα" αμαρτωλών αλλόθρησκων.
Ανάλογα, στη δική μας περίπτωση, ενώ κανείς εκ των πεφωτισμένων φιλελεύθερων κριτικών πραγματικά δεν πιστεύει στην Ορθοδοξία (εδώ βλ. τόσο την κριτική του Χριστού κατά της ιδιωτικής περιουσίας όσο και εκείνο το περίφημο "μην νομίζετε ότι ήρθα να φέρω ειρήνη στη γη - δεν ήρθα να φέρω ειρήνη αλλά ένα σπαθί") εντούτοις μιλώντας τη γλώσσα της άπιστης φιλελεύθερης καπιταλιστικής παγκοσμιοποίησης, καταδίκασαν αυτούς που πραγματικά πιστεύουν και που ως εκ τούτου θεωρούν ναι, τους αποσχισθέντες, καταρασμένους (κατά τον Κοσμά των Αιτωλό) και τους νυν ηγέτες της Κυπριακής Εκκλησίας πουλημένους στο κεφάλαιο.

1 Το παράδειγμα και το επιχείρημα πάνω στο οποίο θα βασιστεί η θεώρηση του φαινομένου της διαμαρτυρίας των μοναχών (και άλλων) κατά του επίσημου διαλόγου της Ορθόδοξης Κυπριακής και της Καθολικής Εκκλησίας, είναι του φιλόσοφου/ψυχαναλυτή Σλαβόι Ζίζεκ.

ΠΟΛΙΤΗΣ - 01/11/2009, Σελίδα: 38

6 σχόλια:

Ανώνυμος είπε...

stelios

καταρχή να χαιρετίσω αφού πρώτη φορά γράφω στο μπλογκ σου.

Ενώ συμφωνώ με το αρχικό κομμάτι του κειμένου δεν άκουσα ούτε πρόσεξα σε καμία περίπτωση οι διαμαρτυρώμενοι να έκφρασαν αυτό που ισχυρίζεσαι: ότι δηλαδή κκατηγορούν (μεταξύ άλλων) την ηγεσία της εκκλησίας ότι είναι "πουλημένο στη κεφάλαιο".

αδυνατώ να αντιληφθώ πως μια κόντρα μεατξύ παπάδων αποτυπώνεται σε μια κόντρα υπερ και κατά του φιλελευθερισμού. Βεβαίως η κεφαλή της εκκλησίας έχει παραπάνω επαφή με το χρήμα από ότι οι διαμρτυρώμενοι μοναχοί αλλά αυτό δεν τους κάνει πολέμιους του φιλελευθερισμού!!


τέλος δεν αντιλαμβάνομαι το επιχειρήμα σου (ή του ζιζεκ) της "εκτίμησης" στις πράξεις του "πραγματικού πιστού".

μπορεί όντως οι "πραγματικοί πιστοί" του νεοφιλελευθερισμού να χρησιμοποιούν τη θρησκεία με το τρόπο που τους βολεύει και να της επιτείθενται όταν το δόγμα της τους ενοχλεί, αλλά δεν αντιλαμβάνομαι πως αυτό δικαιολογεί τις πράξεις των πγραγματικών πιστών της ορθοπδοξίας ή του ισλαμ.

Nikolas Defteras είπε...

Στέλιο,

Κατ'αρχή θα ήθελα να σε ευχαριστήσω για τα σχόλια σου. Τώρα όσον αφορά τα σχόλια σου καθ'αυτά απαντώ με τα εξής:

1) Οι διαμαρτυρώμενοι όντως εθίξαν την διαπλοκή της επίσημης Εκκλησίας με το Κεφάλαιο - για τούτο βλέπε την αναφορά του πρώην καθολικού όταν επαρατήρησε ότι η Εκκλησία του Άη Γιώρκη εν ιδιοκτησία του ξενοδοχείου "Σεντ Τζιώρτζ" το οποίο εν ιδιοκτησία της Εκκλησίας. Τούτον εσημείωσεν το υπογραμμίζοντας την διαπλοκή (για τούτο δε τον Π της Κυριακής 25/10)
2)Όσον αφορά το επιχείρημα μου περί πίστεως νομίζω εν εμφανές. Αν πιστεύκεις τότε πιστεύκεις ότι τζείνο που πιστευκεις εν το σωστό. Τζιαι το άλλο λάθος. Ότιδήποτ'αλλο εν είδη "Παγκόσμια Κουλτούρα" εν ένας άλλος τρόπος να πώ "Εν πιστεύκω" (Ο Χριστός όπως ανέφερα είπεν "ήρτα να φέρω το μασιαίριν", είπεν επίσης ξαπόλα το τζιύρη τζιαι την μάνα σου τζιαι έλα μιτά μου - όπως επίσης αν είσαι πλούσιος έσιεις όσα τσιανς να πάεις παράδεισο όσες μια καμήλα να περάσει που τον κώλο μιας σπλίγκας)
Την δικαιολογία διά τους την ο ίδιος
3) Τωρά αν δικαιολογεί τις πράξεις τους το γεγονός ότι πιστεύκουν..ως προς τι εννοείς;

ΥΓ:Σημείωσε, εγώ είμαι άθεος τζιαι ματεριαλιστής.

Αντώνης είπε...

Φίλε Νικόλα,

Πρώτη φορά και γω κάνω σχόλιο για ένα κείμενο και φοβάμαι ότι θα είναι αρκετά κριτικό για την επάρκεια και φερεγγυότητα της ζιζεκικής προσέγγισης στο θέμα το οποίο πραγματεύεσαι. Επειδή όμως θέλω να μιλήσω επ' αφορμή λίγο γενικότερα για τα αρκετά προβλήματα που έχω με την προσέγγιση Ζίζεκ στο θέμα φονταμενταλισμός/φιλελευθερισμός, επιφυλάσσομαι να γράψω ένα κείμενο στο δικό μου blog με αφορμή το άρθρο σου. Ελπίζω ο διάλογος να αποδειχθεί γόνιμος σε ένα βαθμό.

Αντώνης είπε...

Φίλε Νικόλα,

Ανέβασα το πρώτο μέρος της απάντησής μου στο πρόσφατο κείμενο σου εδώ: http://radicaldesire.blogspot.com/2009/11/blog-post_04.html

Αντώνης είπε...

Το δεύτερο μέρος της απάντησης μου ανέβηκε επίσης.

Nikolas Defteras είπε...

Φίλε Αντώνη,

Σε ευχαριστώ πολύ για τα σχόλια σου - παράδειγμα μη-παθολογικής συντροφικότητας.

Συνωμοτικά,

Νικόλας


Αγαπητές/οι δυνάμει συνωμότριες/ες.

Πρέπει να διαβάσετε τα κείμενα στα οποία σας παραπέμπουν οι δύο πιο πάνω σύνδεσμοι του Αντώνη.

Νικόλας