Τις προηγούμενες μέρες αρκετοί από τους εκπροσώπους των ΜΜΕ και της πολιτικής απέδειξαν - ορισμένοι μάλιστα για πολλοστή φορά - ότι οι ρατσιστές δεν αποτελούν παρίες ως προς την κυπριακή κοινωνία. Παράδειγμα προς τούτο οι (ψευδεπίβολα) ουδέτερες αναφορές στις δύο πορείες (ωσάν και ο εθνικισμός/ρατσισμός είναι θεμιτός και το ίδιο με τους πολέμιους του) και οι καταδίκες της κινητοποίησης των ρατσιστών με την πρόσθεση δηλώσεων όπως η ακόλουθη: «Είναι επόμενο να παρατηρούνται τέτοιες εθνικιστικές/ρατσιστικές εξάρσεις: η ανάμειξη τόσων εθνικοτήτων δημιουργεί προβλήματα στην αίσθηση του ανήκει σε μια αμιγή εθνική κοινότητα...» (η προαναφερθείσα παρατήρηση γίνεται στη βάση της θεώρησης του Μπαλιμπάρ περί του ΅μετα-ρατσισμού΄) Όπως λέει και ο Ζίζεκ για το ίδιο: «το απαρτχάιντ νομιμοποιείται ως η τελευταία εκδοχή του αντιρατσισμού».
Λαμβανομένου υπόψη λοιπόν της παρουσίας ρατσιστικών/εθνικιστικών κινημάτων - σίγουρα όχι μόνο στην Κύπρο αλλά και στην Βρετανία, την Ιταλία, την Ελβετία, την Γερμανία, δηλαδή σε όλη την Ευρωπαϊκή φιλελεύθερη οικογένεια - στο υπόλοιπο άρθρο θα ήθελα να αναφερθώ στην οικονομία εθνικιστικού φαινομένου στη βάση της θεώρησης του φιλόσοφου/ψυχαναλυτή Ζίζεκ.
Σχετικά λοιπόν με την κοινότητα, αυτό που κατ΄αρχήν μπορούμε να αναφέρουμε είναι ότι εκείνο που την διατηρεί ως τέτοια δεν αναλώνεται σε αυτό που της δίνει την συμβολική της ταυτότητα (οι εθνικοί μύθοι, σημαίες) - αυτό που πάντα υπάρχει είναι μια δέσμευση σε ένα κοινό για όλους Πράγμα, το οποίο Πράγμα ενσωματώνει την Απόλαυση καθ΄αυτή. Αναφερόμαστε στο Πράγμα αυτό όταν κάνουμε αναφορές στον «τρόπο ζωή μας», ο οποίος τίθεται σε κίνδυνο με την παρουσία του 'Αλλου. Αυτό για το οποίο υπάρχει η αίσθηση ότι απειλείται είναι ένα συνονθύλευμα αόριστων τρόπων διασκέδασης (σκέψου εδώ ότι σε περίπτωση παιχνιδιού της εθνικής ομάδας, το παιχνίδι ποτέ δεν είναι μόνο ένα παιχνίδι), ζευγαρώματος, προετοιμασίας φαγητού, ενηλικίωσης κοκ.
Η κοινότητα πιστεύει στο εθνικό Πράγμα χωρίς όμως το Πράγμα αυτό να αναλώνεται στον τρόπο με το οποίο αυτό ενσωματώνεται στο τρόπο ζωής μας - είναι πάντα κάτι παραπάνω. Η πίστη στο Πράγμα δεν μπορεί να οριστεί - πίστη σε αυτό σημαίνει πίστη στη πίστη - δηλαδή πίστη στην πίστη των άλλων, της κοινότητας που πιστεύει στο Πράγμα. Το Πράγμα υφίσταται μόνο όσον υπάρχουν οι πιστοί σε αυτό αλλά σαν ανήκεις στο σώμα των πιστών το Πράγμα πάντα θεωρείται ως να προϋπήρχε της πίστης σου σε αυτό.
Στον εθνικισμό αυτό που παρατηρούμε είναι μια παρανοϊκή λογική, βάσει της οποίας ο 'Αλλος ή θέλει να μας κλέψει το Πράγμα (μας καταστρέφει τον «τρόπο ζωής μας») ή ο τρόπος απόλαυσης του, η απόλαυση του καθ΄αυτή είναι διαστροφική και την ίδια ώρα κακή και συνάμα μια που ποτέ δεν μπορούμε να φτάσουμε: εδώ σκεφτείτε τον τρόπο με τον οποίο το φαΐ τους βρωμάει (ή και ίδιοι), ο τρόπος με τον οποίο ζευγαρώνουν είναι παράξενος, ο τρόπος με τον οποίο δουλεύουν είναι ύποπτος κοκ.
Αυτό όμως που είναι ενδιαφέρον στην περίπτωση της παρανοϊκής λογικής του εθνικισμού είναι ότι αυτή η λογική δεν απαντάται στην συνύπαρξη διάφορων εθνικοτήτων αλλά στο ενδογενή ανταγωνισμό που υπάρχει μέσα στην κοινότητα. Ως προς τούτο σκεφτείτε την Γερμανία μετά από την Συνθήκη των Βερσαλιών: με την υποχρέωση της να πληρώσει τα «σπασμένα» από τον 1ο Παγκόσμιο και μέσα στα πλαίσια του καπιταλισμού, η Γερμανία έπεσε σε μεγάλη οικονομική κρίση. Ο ανταγωνισμός στην Γερμανική κοινωνία ενσωματώθηκε στο πρόσωπο του Εβραίου: ο Εβραίος μας παίρνει τις δουλειές ενώ είναι τεμπέλης, μας παίρνει τις γυναίκες ενώ είναι άσχημος, είναι ηλίθιος και την ίδια ώρα καταφέρνει να ελέγχει τα πάντα κοκ. Σήμερα, ο καπιταλισμός έχει φέρει τις κοινωνίες σε μια αν όχι ίδια παρόμοια κρίση...
ΠΟΛΙΤΗΣ - 03/01/2010, Σελίδα: 29
2 σχόλια:
http://luciferidis.wordpress.com/2008/09/09/το-εθνος-πραγμα-zizek/
Φίλε Χ,
Να υποθέσω ότι συμμερίζεσαι την θεώρηση;
Δυνάμει συνωμοτικά,
Ν.
Δημοσίευση σχολίου